En Az 4 Çocuk 0(Sıfır) Vergi!!!

En_Az_4_Çocuk_0_Vergi_Slider

Sosyal medyada “En az 4(dört) çocuk, 0(sıfır) vergi !!! En yakın zamanda ele alacağım… :)” diye paylaştığımda, görüşlerine değer verdiğim hocalarımdan biri, “İnanma Aykut, teorik temeli yok… Dört çocukla zaten iflas edersin. Bu düzende maaşlar tek çocuğa yetmiyorken))” diye yorum yapmıştı. Değerli hocama cevaben “Olur mu hocam teorik temellere dayandıracağım” demiştim. Çok da haklıydı bence. Benim böyle paylaşımda bulunmamın asıl nedeni tepkileri ölçmek istememdi.

Üstad Fatih Köprü’yle bireysel emeklilik konusunda konuşurken öğrenmiştim bu ayrıntı bilgiyi ve ilginç bulduğum için ele almak istedim. Konuşurken konu konuyu açmış ve bireysel emeklilikten açılan konu artan oranlı vergi tarifesine oradan da asgari ücretin belirlenmesine gelmişti. O gün, asgari ücreti belirlemek üzere işveren temsilcileri, işçi temsilcileri ve kamu temsilcilerinden oluşan asgari ücreti belirleme komisyonu toplanmıştı. Konuşmamızda, asgari ücretten vergi alınmaması gerektiğini belirtmiştim. Sonradan öğrendim ki MHP, CHP, AKP ve BDP’nin uzlaşmasıyla yazımı süren “Yeni Anayasa”ya sosyal güvenlik ve adil ücret maddesine ‘asgari ücretten vergi alınamaz’ maddesi konulmuş.

Üstada görüşümü belirttikten sonra pratik bilgilerden 2012 yılındaki asgari ücretin brütten nete hesaplanmasını anlatınca gördüm ki, teorik temelleri de olan bu durumda hakikaten asgari ücret kazanan biri en az 4 çocuğa sahip ve eşi de çalışmıyorsa yılın ilk 6 ayı gelir vergisi ödemiyor.

¤ 2012 yılının ilk 6 ayı için asgari ücret, 886,50TL ve sonraki 6 ay için 940,50TL olarak belirlenmiştir.

Geçmişe Kısa Yolculuk

Yıllar önce, ücretli çalışanlar harcama yapmaları sonucu almış oldukları fişleri büyük saman zarflarının üzerine açıklamalarıyla birlikte yazarak zarfın içine koyduktan sonra “ilgili” yerlere verirlerdi. Bunun sonucunda ücretli çalışanlar vergi iadesi şeklinde belli miktar iade alırlardı. Eğer 80’lerde(ya da 90’larda) çocukluğunuzu yaşadıysanız büyük ihtimalle yılsonu geldiğinde evinizde bu zarfları doldurmuş ve az da olsa “harçlık” çıkarmışsınızdır. İşte bu uygulamanın kalkmasıyla yerine Asgari Geçim İndirimi(AGİ) uygulaması getirildi. Aslında direkt o uygulamanın yerini AGİ aldı demek pek doğru değildir.

En_Az_4_Çocuk_0_Vergi04AGİ, evli ya da bekar olduğunuza; evli olmanız durumunda eşinizin çalışıp çalışmadığına, kaç çocuğunuz olduğuna göre değişiklik göstermektedir. Şu ana kadar yazdıklarıma dayanak göstermedim. Biraz da teknik tabirlerle kanunları dayanak göstererek yazayım :) Asgari Geçim İndirimi, 31.12.1960 tarihinde kabul edilerek 06.01.1961 tarihinde 10700 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 193 Sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 32. maddesinde ele alınmıştır. Ayrıca bu maddenin, 5615 sayılı Kanunun 2. maddesiyle başlığı ile birlikte 01.01.2008 tarihinden itibaren elde edilecek gelirlere uygulanmak üzere yeniden düzenlendiği ve 04.04.2007 tarihinde yürürlüğe girdiğini belirtmekte fayda var.

Gelelim AGİ’nin nasıl hesaplandığına. Çok ayrıntıya girmeden ve basit bir şekilde anlatmaya çalışayım. AGİ, ücretin elde edildiği takvim yılı başında geçerli olan ve sanayi kesiminde çalışan 16 yaşından büyük işçiler için uygulanan asgari ücretin yıllık brüt tutarının; mükellefin kendisi için % 50’si, çalışmayan ve herhangi bir geliri olmayan eşi için % 10’u, çocukların her biri için ayrı ayrı olmak üzere; ilk iki çocuk için % 7,5 diğer çocuklar için % 5’idir. Kanun, çocuk ve eş tabirlerinin ne ifade ettiğini de açıklamıştır. Bu ayrıntıya şu anda girmeyeceğim.

2012 için yıllık asgari ücret 10.962TL’dir. Takvim yılın başında geçerli olan asgari ücretin yıllık brüt tutarı ise10.638TL’dir. Bekar birini ele aldığımızda; AGİ, kanunun belirtmiş olduğu “mükellefin kendisi için” %50’sidir. Yani, aylık olarak bu kişi için AGİ, 66,49TL olacaktır. Aşağıdaki tabloda bu tutarın hesaplaması yapılmıştır.

Asgari Geçim İndirimi (2012 yılı için)

Medeni Durum Aylık Asgari Geçim İndirimi Tutarı
Bekar 66,49 TL
Evli eşi çalışan 66,49 TL
Evli eşi çalışan 1 çocuk 76,46 TL
Evli eşi çalışan2 çocuk 86,43 TL
Evli eşi çalışan 3 çocuk 93,08 TL
Evli eşi çalışan 4 çocuk 99,73 TL
Evli eşi çalışmayan 79,79 TL
Evli eşi çalışmayan 1 çocuk 89,76 TL
Evli eşi çalışmayan 2 çocuk 99,73 TL
Evli eşi çalışmayan 3 çocuk 106,38 TL
Evli eşi çalışmayan 4 çocuk 113,03 TL

 

Örneklerle Evli, 4 Çocuklunun “Sıfır” Vergi Ödediğinin Tespiti

Bekar için ;
Ücretin elde edildiği takvim yılı başında geçerli brüt ücret 886,50TL
Asgari ücretin yıllık brüt tutarı 10.638TL
Mükellefin kendisi için %50’si 5.319TL
Vergi oranı %15
AGİ 66,49TL[(10.638TL-5.319TL)*%15/12ay]

Asgari ücret alan bekar birisi Ocak-Haziran 2012 döneminde aylık brüt 886,50 TL kazanacaktır. Bunun üzerinden %14 SSK ve %1 işsizlik primi hesaplanıp ödenecektir. Vergi matrahı 753,53TL olacaktır. Matrah üzerinden %15 oranında(ilk dilimde olduğu için) gelir vergisi ve brüt ücret üzerinden de ‰6,6(onbinde altmışaltı) oranında damga vergisi hesaplanacaktır. Geriye kalan tutara, yukarıda tabloda hesaplanan 66,49TL AGİ eklendiğinde net cebine giren ücret 701.14TL olacaktır.

Evli, en az 4 çocuklu için;
Ücretin elde edildiği takvim yılı başında geçerli brüt ücret 886,50TL
Asgari ücretin yıllık brüt tutarı 10.638TL
Mükellefin kendisi için %50’si 5.319TL
Çalışmayan eşi ve 4 Çocuğu için %35 3723,30TL
Vergi oranı %15
AGİ 113,03TL [(5.319TL+3.723,30TL)*%15/12ay)

 Asgari ücret alan “evli ve 4 çocuğu olan” ve eşi çalışmayan birisi Ocak-Haziran 2012 döneminde aylık brüt 886,50TL kazanacaktır. Asgari ücret üzerinden %15 SSK ve işsizlik primi ödeyecektir. Geriye kalan tutar, gelir vergisinin matrahını oluşturacak ve bunun üzerinden de ilk dilime girdiği için %15 gelir vergisi kesilecektir.!!! Aynı şekilde matrahı brüt ücret olmak üzere ‰6,6 oranında damga vergisi hesaplanacaktır. Sözel olarak ifade edilen hesaplamayı, ayrıntılı bir şekilde göstermeye çalışayım:

Hesaplama;
Brüt Asgari Ücret(Ocak-Haziran)  886,50TL
SSK Primi (%14) 124,11TL
İşsizlik Primi (%1)     8,87TL
Gelir Vergisi Matrahı 753,52TL [886,50TL-(124,11TL+8,87TL)]
Gelir Vergisi Oranı ve Tutarı %15   / 113,03TL
Damga Vergisi Oranı ve Tutarı ‰6,6 / 5,85TL
Asgari Geçim İndirimi 113,03TL
Ödenecek Net Ücret 747,68TL

Tabloda da görüldüğü üzere “evli 4 çocuklu” asgari ücretli çalışan kişinin ödemesi gereken gelir vergisi tutarıyla asgari geçim indirim tutarı aynıdır. Kısacası, bu kişi ilk 6 ay gelir vergisi ödemeyecektir. Ancak Temmuz ayına gelindiğinde 2012 yılı için Temmuz-Aralık dönemi için belirlenen asgari ücret 940,50TL olduğu ve AGİ’nin takvim yılın başında geçerli olan asgari ücretin yıllık brüt tutarı üzerinden hesaplandığı için Temmuz ayından itibaren 6,88TL gelir vergisi ödeyecektir.

Tabiri caizse adım atmanın parayla olduğu günümüzde bırakın asgari ücretle ev geçindirmeyi, büyükşehirde öğrenim hayatına devam eden üniversite öğrencisi bile zor geçinir. Hele bir de çocuğu olan kişilerin ay sonunu getirmeleri “mucize” gibidir. İktisatçılar kusura bakmasın ama benim gözümde asıl iktisatçılar asgari ücretle ev geçindirebilenlerdir.

Bu seferki yazımı bir fıkrayla bitireyim.

ABD Başkanı, İngiltere Başbakanı ve Türkiye Başbakanı bir gün bir toplantıda bir araya gelmişler.
Tabii, 3 lider bir arada olur da, sormaz mı gazeteciler? Önce ABD başkanına sormuşlar:

ABD´de bir memur ne kadar parayla geçinir? Siz kaç para veriyorsunuz? Başkan cevap vermiş:

Valla ben memura en az 2.000 dolar veririm. 1000 doları ile geçinirler. Geri kalan 1.000 doları ne yaparlar, nerede harcarlar, hiç sormam.

Gazeteciler aynı soruyu İngiltere başbakanına da sormuşlar. O da cevap vermiş:

Ben, memuruma ortalama 3.000 sterlin veririm. Geçinmesi için 2.000 sterlin yeterli. Artan 1.000 sterlini ne yapar, nerede harcarlar, sormam, beni hiç ilgilendirmez. Her ikisinden bu cevapları alan gazeteciler, aynı soruyu bizim başbakana da sormuşlar.

Valla, demiş bizimki, Türkiye´de bir memurun geçinebilmesi için en az 1.000  lira lazım. Ama ben taş çatlasın 400 lira veriyorum. Geri kalan 600 lirayı nereden bulurlar, nasıl geçinirler hiç sormam.

Biliyorum söylemesi kolay ama uygulaması zordur ancak yine de belirtmeden geçemeyeceğim. Temennim, gelir dağılımının ve vergilemenin daha adil olması yönündedir…

 

KAYNAKÇA

fikra.elookat.com

www.radikal.com.tr

www.ivdb.gov.tr

Faydalı Olması Dileğiyle…

[fblike]

Bir Cevap Yazın